MỚI NHẤTThượng đỉnh Trump, Tập Cận Bình, Putin ở Thâm Quyến: các hồ sơ và tác động

Hạ viện sắp bỏ phiếu luận tội Bộ trưởng Hegseth: ông Massie nộp lại 8 điều khoản

NGHE BÀI VIẾTBấm nút ▶ bên dưới để nghe đọc toàn bộ bài (khoảng 4 phút). Bà con có thể vừa nghe vừa làm việc khác.
Giọng đọc AI tự động, có thể phát âm chưa chuẩn một số tên riêng.

Dân biểu Cộng hòa Thomas Massie (Kentucky) hôm Thứ Hai 9/11 nộp lại nghị quyết luận tội Bộ trưởng Hegseth (Quốc phòng), buộc Hạ viện phải hành động chậm nhất vào Thứ Tư. Đây là nghị quyết đặc quyền, nên lãnh đạo Hạ viện chỉ có hai đường: đưa ra biểu quyết thẳng hoặc chặn bằng cách hoãn hay chuyển cho ủy ban. Việc đọc nghị quyết trên sàn Hạ viện đã kéo dài hơn một giờ.

Tòa nhà Quốc hội Mỹ ở Washington (ảnh minh họa)
Tòa nhà Quốc hội Mỹ ở Washington (ảnh minh họa). Ảnh: Martin Falbisoner / Wikimedia Commons (CC BY-SA 3.0)

Tám điều khoản, từ chiến tranh Iran đến tàu ma túy

Ông Massie lần đầu đưa nghị quyết dài 34 trang, gồm tám điều khoản, vào tháng 9. Lần đó cuộc bỏ phiếu không diễn ra vì Chủ tịch Hạ viện Mike Johnson hủy các buổi biểu quyết còn lại, khiến nghị quyết hết hiệu lực. Bản mới giữ lại các cáo buộc chính: ông Hegseth tiến hành chiến sự với Iran mà không có sự cho phép của Quốc hội, vi phạm Nghị quyết Quyền hạn Chiến tranh; phớt lờ các luật nhằm hạn chế thương vong dân thường; giám sát các cuộc tấn công vào tàu bị nghi chở ma túy mà ông Massie gọi là “giết người ngoài tư pháp”.

Nghị quyết còn nhắc tới các hoạt động quân sự ở Yemen và Venezuela, việc dẫn độ cựu Tổng thống Venezuela Nicolás Maduro, và cáo buộc ông Hegseth trả đũa Thượng nghị sĩ Mark Kelly sau đoạn video kêu gọi quân nhân chống “mệnh lệnh bất hợp pháp”. Ông Massie nói sẽ không nộp lại nếu ông Hegseth từ chức hoặc bị cách chức.

Ai ủng hộ, ai phản đối

Lãnh đạo phe Dân chủ Hakeem Jeffries nói ông “chắc chắn ủng hộ”, và phe Dân chủ dự kiến thảo luận nghị quyết trong buổi họp nhóm hôm Thứ Ba. Với phe Cộng hòa, đa số vẫn được dự báo bỏ phiếu chống, nhưng một số dân biểu nói riêng cho rằng nghị quyết có thể được thông qua vì nhiều người vừa thất cử sau cuộc bầu cử giữa kỳ và không còn gì để mất; theo một số người, ông Hegseth đã nói quá về một chiến thắng nhanh gọn trong cuộc chiến. Dân biểu Don Bacon (Nebraska) nói ông chưa quyết định, còn Dân biểu Warren Davidson, người chỉ trích cuộc chiến Iran, phản đối luận tội và cho rằng đây là cách đổ lỗi cho ông Hegseth thay vì nhìn vào việc Quốc hội đã không làm tròn trách nhiệm.

Ông Johnson gọi việc luận tội một bộ trưởng giữa lúc có xung đột là “một cảnh tượng rất tồi tệ”. Tổng thống Trump nói ông sẽ giữ ông Hegseth và đứng về phía ông ngay cả khi Hạ viện luận tội, đồng thời gọi ông Massie là “kẻ thua cuộc”. Ông Hegseth gọi việc này là “nhiễu” và nói nó “sẽ không thành công”. Ngoại trưởng Marco Rubio lên tiếng bảo vệ ông.

Bối cảnh: cuộc chiến và cuộc bầu cử

Cuộc chiến Iran bắt đầu từ ngày 28/2, khi Mỹ và Israel mở chiến dịch không kích và giết chết Lãnh tụ Tối cao Ali Khamenei; sau đó là lệnh phong tỏa các cảng Iran cùng những đợt tấn công hạn chế. Ngày 4/11, Phó Tổng thống JD Vance viết trên X rằng cuộc chiến là nguyên nhân khiến đảng Cộng hòa thua trong bầu cử giữa kỳ. Một khảo sát cử tri rời phòng phiếu cho thấy 74% coi chiến sự là yếu tố rất quan trọng hoặc quan trọng khi bỏ phiếu. Ông Trump thừa nhận cuộc chiến là “một phần” lý do, nhưng nói ông sẽ “làm lại” để ngăn Iran có vũ khí hạt nhân.

Sau Hạ viện là Thượng viện

Luận tội ở Hạ viện chỉ cần đa số đơn giản. Nếu nghị quyết được thông qua, ông Hegseth chưa bị cách chức: Thượng viện sẽ mở phiên xét xử, và để kết tội cần 67 phiếu. Phe Dân chủ sẽ nắm đa số Thượng viện từ ngày 3/1. Bộ trưởng cuối cùng bị Hạ viện luận tội là Alejandro Mayorkas; vụ đó bị Thượng viện do Dân chủ kiểm soát bác bỏ mà không xét xử.

Còn một biến số khác trong tuần này: đảng Cộng hòa Hạ viện chọn người lãnh đạo mới vào ngày 10/11. Ông Massie đã thua trong cuộc bầu cử sơ bộ hồi tháng 5 và sẽ rời Quốc hội vào tháng 1.

Đọc thêm: Ông Jeffries ủng hộ luận tội Hegseth, Hạ viện có thể bỏ phiếu ngay tuần này

Về tác giả:

Văn Minh là biên tập viên của Tin Người Việt, theo dõi tin di trú, visa, pháp luật và đời sống cộng đồng người Việt ở Mỹ, Úc, Anh, Canada, châu Á và châu Âu. Mỗi bài viết được đối chiếu với thông cáo của cơ quan chính phủ, cảnh sát, tòa án và báo địa phương trước khi đăng. Góp ý, đính chính: xha.nel5286@gmail.com