Cảnh sát tỉnh bang Ontario (OPP) vừa công bố đã triệt phá một trại trồng cần sa Napanee quy mô lớn, thu giữ 5.260 cây cần sa ước tính trị giá khoảng 7,9 triệu đô la. Sáu người bị bắt và bị buộc tội, trong đó có hai người mang họ Nguyễn sống ở Scarborough hoặc không có địa chỉ cố định. Thông tin được OPP công bố và được Quinte News, NapaneeToday đăng ngày 13–14/10/2026.
Cuộc đột kích ở County Road 12
Theo OPP, nhóm đặc nhiệm liên ngành về cần sa của tỉnh bang (PJFCET) bắt đầu điều tra từ tháng 9/2026. Ngày 24/9/2026, cảnh sát thi hành lệnh khám xét tại một bất động sản trên County Road 12, thuộc thị trấn Greater Napanee, phía tây Kingston.
Đơn vị tịch thu tài sản của OPP cùng tham gia. Cơ quan Biên phòng Canada (CBSA) cũng được tham vấn.
Bốn người bị bắt ngay tại chỗ. Hai người khác chạy bộ khỏi hiện trường nhưng sau đó cũng bị bắt.
Những ai bị cáo buộc
Theo danh sách OPP công bố, sáu nghi phạm gồm:
- The Tuan Nguyen (có báo ghi Tuan Nguyen), 46 tuổi, ở Scarborough
- Tru Vang Anh Nguyen, 38 tuổi, không có địa chỉ cố định
- Zhenya Jiang, 72 tuổi, ở Scarborough
- Chao Hui Wang, 60 tuổi, không có địa chỉ cố định
- Junbao Wang, 59 tuổi, ở Markham
- Yongsheng Xu, 55 tuổi, ở Scarborough
Mỗi người bị cáo buộc hai tội theo Đạo luật Cần sa (Cannabis Act): trồng cần sa trái phép và tàng trữ cần sa nhằm mục đích phân phối. Ngoài số cây, cảnh sát còn thu 1.900 đô la tiền mặt và một chiếc Lexus RX350 đời 2015 trị giá khoảng 18.000 đô la.
Các nghi phạm dự kiến ra Tòa án Ontario (Ontario Court of Justice) ở Napanee ngày 15/12/2026. Vụ án đang trong giai đoạn tố tụng, chưa có cáo buộc nào được chứng minh trước tòa.
Chánh thanh tra Mike Stoddart, thuộc Cục chống tội phạm có tổ chức của OPP, nói các cơ sở trồng lậu đang “tạo ra rủi ro an toàn cho cộng đồng”. Điều tra viên ghi nhận nhiều nguy cơ về cháy nổ và điện. Công ty điện lực đã cắt điện, cứu hỏa ra phiếu phạt, còn chính quyền địa phương ra lệnh buộc khắc phục vi phạm.
Cần sa ở Canada hợp pháp đến đâu?
Canada hợp pháp hóa cần sa từ năm 2018, nhưng chỉ trong khuôn khổ có giấy phép. Người lớn được trồng tối đa 4 cây mỗi nơi cư trú để dùng riêng. Trồng ngoài giới hạn đó, hoặc trồng để bán mà không có giấy phép của Bộ Y tế Canada, vẫn là tội hình sự.
- Trồng trái phép (Điều 12 Cannabis Act): nếu bị truy tố theo thủ tục nghiêm trọng (indictment), mức án tối đa là 14 năm tù. Nếu xử theo thủ tục rút gọn, mức tối đa cho cá nhân là 6 tháng tù, phạt 5.000 đô la, hoặc cả hai.
- Tàng trữ để phân phối (Điều 9): mức tối đa cũng là 14 năm tù với người từ 18 tuổi trở lên nếu bị truy tố theo thủ tục nghiêm trọng.
- Tài sản liên quan như tiền mặt, xe cộ có thể bị đề nghị tịch thu. Việc đơn vị tịch thu tài sản của OPP tham gia cho thấy khả năng này đã được tính tới.
Về quy trình, sau khi bị bắt, nghi phạm thường được tại ngoại có điều kiện hoặc bị giữ chờ phiên xét tại ngoại. Các phiên ra tòa đầu tiên chủ yếu để công tố trao hồ sơ chứng cứ cho luật sư bào chữa. Từ đó mới đến thương lượng nhận tội hoặc xét xử.
Hậu quả di trú: điều nhiều người không biết
Với người chưa có quốc tịch Canada, rủi ro lớn nhất không nằm ở mức án mà ở hồ sơ di trú.
Theo Điều 36(1)(a) Luật Di trú và Bảo vệ Người tị nạn (IRPA), thường trú nhân hoặc người nước ngoài bị kết án về một tội có mức án tối đa từ 10 năm trở lên sẽ bị xem là phạm “tội nghiêm trọng” (serious criminality). Hai tội danh trong vụ này đều có mức tối đa 14 năm. Luật còn quy định tội có thể xử cả hai thủ tục vẫn được coi là tội nghiêm trọng, dù thực tế bị xử rút gọn.
Hệ quả có thể là bị mất thường trú và bị trục xuất. Theo Điều 64 IRPA, nếu án tù thực tế từ 6 tháng trở lên, người đó mất quyền kháng cáo lên Phân ban Kháng cáo Di trú (IAD), nơi thường xét các yếu tố nhân đạo như gia đình, thời gian sống ở Canada.
Danh tính và tình trạng cư trú của các nghi phạm trong vụ này chưa được công bố. Phân tích trên chỉ mang tính giải thích luật chung.
Cái bẫy của những lời mời trồng cần sa
Nhiều vụ trồng cần sa lậu ở Ontario và British Columbia những năm qua có người gốc Việt và người gốc Hoa liên quan. Điều này không nói lên gì về cả cộng đồng, nhưng là lời nhắc thiết thực:
- Cẩn thận với lời mời “trông nhà”, “chăm cây”, lương cao, bao ăn ở ở vùng quê. Người làm công tại chỗ thường là người bị bắt đầu tiên.
- Chủ nhà cho thuê nên kiểm tra định kỳ. Hóa đơn điện tăng bất thường, cửa sổ bị che kín, mùi nồng là dấu hiệu đáng ngờ. Nhà từng dùng trồng cần sa có thể bị ghi nhận vi phạm, khó bán và tốn kém sửa chữa.
- Người chưa có quốc tịch nếu bị bắt nên tìm luật sư hình sự ngay và báo cho luật sư biết tình trạng di trú của mình. Một thỏa thuận nhận tội tưởng nhẹ vẫn có thể dẫn tới mất thường trú.
- Ở Ontario, người có thu nhập thấp có thể liên hệ Legal Aid Ontario để được xét trợ giúp pháp lý.
Góc nhìn Tin Người Việt
Vụ Napanee cho thấy thị trường cần sa hợp pháp chưa xóa được thị trường chợ đen. Một trại 5.260 cây ở vùng nông thôn cần nhiều người canh giữ, và những người này thường là mắt xích yếu nhất. Với gia đình người Việt mới sang, một khoản tiền “dễ kiếm” có thể đổi bằng tiền án, mất thường trú và cả tương lai con cái.
Các nghi phạm được xem là vô tội cho đến khi tòa án có phán quyết.
Đọc thêm: Vụ án khói BBQ Toronto: vợ chồng gốc Việt chờ tuyên án. Xem thêm tin cộng đồng người Việt hải ngoại.
Nguồn tin
- Quinte News – Nearly $8 million in illegal cannabis seized in Greater Napanee
- NapaneeToday – Six charged after $7.9M illegal cannabis seizure in Greater Napanee
- Justice Laws – Cannabis Act, Điều 9 và Điều 12
- Justice Laws – IRPA, Điều 36 (serious criminality)
- Justice Laws – IRPA, Điều 64 (hạn chế quyền kháng cáo)
