Bầu cử giữa kỳ Mỹ ngày 3/11/2026 chứng kiến đảng Dân chủ thắng ba cuộc đua Thượng viện, nhưng kết quả cuối cùng về việc đảng nào nắm Thượng viện và Hạ viện chưa ngã ngũ. Theo bản tin của đài KPBS, cập nhật lúc 5 giờ 43 chiều ngày 3/11 giờ Thái Bình Dương (khoảng 8 giờ 43 sáng ngày 4/11 giờ Việt Nam), nhiều cuộc đếm phiếu vẫn đang tiếp tục.
Những ghế đã có kết quả
- Georgia: hãng tin AP tuyên bố Thượng nghị sĩ đương nhiệm Jon Ossoff của đảng Dân chủ thắng.
- North Carolina: cựu Thống đốc Roy Cooper, đảng Dân chủ, đánh bại ông Michael Whatley, cựu chủ tịch Ủy ban Quốc gia đảng Cộng hòa. Ghế này bỏ trống vì Thượng nghị sĩ Cộng hòa Thom Tillis nghỉ hưu, nên đây là ghế Dân chủ giành từ Cộng hòa.
- New Hampshire: ông Chris Pappas, đảng Dân chủ, thắng ghế bỏ trống do Thượng nghị sĩ Jeanne Shaheen, cũng thuộc đảng Dân chủ, nghỉ hưu.
Nguồn tin không nêu tỷ lệ phiếu của các cuộc đua này.
Phép tính cho Thượng viện và Hạ viện
Trước bầu cử, đảng Cộng hòa có 53 ghế Thượng viện, Dân chủ 47 ghế, theo đài CBS. KPBS cho biết đảng Dân chủ cần thắng ròng thêm bốn ghế để giành đa số, và sáu cuộc đua được xem là cạnh tranh sít sao, nhiều nơi vẫn đang kiểm phiếu.
Con số “bốn” thay vì “ba” có lý do: nếu hai đảng chia đều 50-50 thì Phó Tổng thống, người thuộc đảng Cộng hòa, có quyền bỏ phiếu quyết định, nên Dân chủ cần 51 ghế để kiểm soát chắc chắn. Đây là phần giải thích của chúng tôi.
Ở Hạ viện, Cộng hòa đang giữ 218 ghế còn Dân chủ 214 ghế, theo KPBS. Dân chủ cần giành thêm ba ghế để lật thế đa số. Cơ quan phân tích Cook Political Report dự đoán Dân chủ có thể lật từ 15 đến 25 ghế, còn CBS ước tính Dân chủ khoảng 229 ghế với biên độ từ 215 đến 237. Đây là dự báo trước ngày bầu cử, chưa phải kết quả.
Bối cảnh: lượng cử tri đi bầu sớm cao
KPBS cho biết hơn 60 triệu phiếu bầu sớm đã được bỏ, nhiều hơn khoảng 15 triệu so với năm 2022. Ở các tiểu bang có đăng ký theo đảng, cử tri Dân chủ chiếm 43% số phiếu bầu sớm, Cộng hòa 31%. Cùng thời điểm, nhiều cuộc thăm dò ghi nhận tỷ lệ ủng hộ Tổng thống Trump dưới 40%.
Một số sự cố cũng được ghi nhận: máy quét phiếu ở quận Westchester (New York) gặp lỗi nên cử tri dùng phiếu giấy, và một số điểm bỏ phiếu ở Florida phải đóng cửa vì ngập nước. Một số nhân vật Cộng hòa nêu nghi vấn về kết quả, trong khi Dân biểu Mike Lawler nói không thấy bất thường.
Với cử tri gốc Việt cần biết gì
Phần này là phân tích của chúng tôi. Kết quả chính thức của từng tiểu bang chỉ có sau khi đếm xong phiếu, kể cả phiếu gửi qua bưu điện, và quy trình xác nhận khác nhau theo tiểu bang. Vì vậy, các tuyên bố “thắng” của báo chí là dự đoán dựa trên số phiếu đã đếm, còn kết quả chính thức do cơ quan bầu cử tiểu bang công bố.
Chúng tôi sẽ cập nhật khi các hãng tin lớn tuyên bố kết quả cho Thượng viện, Hạ viện và các cuộc đua địa phương ở Little Saigon.
Đọc thêm: Bầu cử 3/11 ở Little Saigon: ai tranh ghế thị trưởng Westminster và Garden Grove
