MỚI NHẤTThượng đỉnh Trump Tập Cận Bình Putin ở Thâm Quyến: tuyên bố 4 điểm, Ukraine vắng mặt

Thẩm phán chặn hạn chế CPT: sinh viên F-1 cần làm gì khi xin thực tập

Thẩm phán liên bang Julia Kobick ở Boston hôm Thứ Ba 17/11/2026 ra lệnh cấm tạm thời Bộ An ninh Nội địa (DHS) áp dụng hai chỉ thị hồi tháng 8 thu hẹp chương trình thực tập curricular practical training (CPT) của du học sinh diện F-1. Phán quyết này có ý nghĩa với nhiều gia đình người Việt có con đang học đại học hoặc cao học ở Mỹ và cần thực tập có lương trong lúc đi học.

Tòa án liên bang ở Boston, nơi thẩm phán ra lệnh cấm sơ bộ hai chỉ thị về CPT.
Tòa án liên bang ở Boston, nơi thẩm phán ra lệnh cấm sơ bộ hai chỉ thị về CPT.. Ảnh: 4300streetcar / Wikimedia Commons (CC BY 4.0)

Hai chỉ thị bị chặn

CPT là loại giấy phép làm việc cho sinh viên F-1 có thực tập liên quan trực tiếp đến ngành học. Theo trang hướng dẫn của DHS dành cho sinh viên, người học thường phải theo học toàn thời gian ít nhất một năm học đầy đủ, đã có sẵn vị trí thực tập, và chỉ được bắt đầu làm sau khi viên chức phụ trách sinh viên quốc tế của trường (DSO) ghi quyền làm việc vào hệ thống SEVIS và in lên trang hai của mẫu I-20. Một số chương trình cao học có thể đủ điều kiện sớm hơn nếu chương trình đòi hỏi thực tập từ đầu.

Hồi tháng 8, Chương trình Sinh viên và Khách trao đổi (SEVP) gửi hai thông báo cho các trường. Thông báo ngày 24/8 yêu cầu chỉ cấp CPT khi việc thực tập là điều kiện bắt buộc để tốt nghiệp đối với mọi sinh viên trong chương trình, nên loại các môn thực tập tự chọn lấy tín chỉ. Thông báo cũng cảnh báo trường nào cấp sai có thể bị xem xét lại chứng nhận SEVP, tức quyền được nhận sinh viên quốc tế.

Nhiều trường phản ứng bằng cách tạm ngưng xét CPT. Theo hồ sơ vụ kiện, Harvard hiện không cấp CPT ở năm trường thành viên, trong khi Đại học California ở Berkeley đã nối lại việc xử lý hồ sơ sau phán quyết.

Lập luận của thẩm phán

Bốn tổ chức giáo dục đại học kiện DHS hồi tháng 10: Hiệp hội các Đại học Mỹ (AAU), Presidents’ Alliance on Higher Education and Immigration, NAFSA và Hiệp hội các trường đại học tư thục Massachusetts. Họ cho rằng hai thông báo không qua thủ tục hợp lệ.

Bà Kobick cho rằng nguyên đơn nhiều khả năng thắng ở điểm chính. Theo bà, DHS đổi cách hiểu quy định CPT đã dùng từ lâu mà không thừa nhận đó là thay đổi lớn và không giải thích lý do, nên chỉ thị có thể bị coi là “tùy tiện và thất thường” theo Đạo luật Thủ tục Hành chính. Bà cũng nhận định các trường đã tốn nhiều nguồn lực để tuân thủ, nên có nguy cơ thiệt hại không thể bù đắp. Bà ban lệnh cấm sơ bộ và hoãn hiệu lực hai chỉ thị.

Phía nguyên đơn nói quy định yêu cầu thực tập phải “không thể thiếu” đối với chương trình học đã có từ năm 1991, nhưng trước đây không bị hiểu là phải bắt buộc để tốt nghiệp. Năm 2024, 140.775 sinh viên được cấp CPT, và Amazon cùng Tesla là hai nhà tuyển dụng lớn nhất, theo số liệu của Cơ quan Di trú và Hải quan (ICE) do nguyên đơn trích dẫn. DHS từ chối bình luận về phán quyết; trước đó cơ quan này gọi vụ kiện là “phản ứng làm màu”.

Sinh viên và phụ huynh nên làm gì

Đây là lệnh cấm sơ bộ, chưa phải phán quyết cuối cùng. Hiện chưa có thông tin về việc chính phủ có kháng cáo hay không. Vì vậy mỗi trường có thể phản ứng với tốc độ khác nhau, và trường nào vừa nối lại CPT vẫn có thể đổi chính sách nếu tòa cấp cao hơn can thiệp.

  • Liên hệ văn phòng sinh viên quốc tế của trường và hỏi trực tiếp: trường hiện có xét CPT chưa, theo tiêu chuẩn nào. Nên hỏi bằng email để có văn bản.
  • Không bắt đầu làm việc cho tới khi I-20 trang hai đã ghi tên nhà tuyển dụng và khoảng thời gian được phép. Làm trước ngày bắt đầu hoặc sau ngày kết thúc là vi phạm tình trạng F-1.
  • Cẩn thận với CPT toàn thời gian, tức hơn 20 giờ mỗi tuần. Theo hướng dẫn của DHS, đủ một năm CPT toàn thời gian sẽ làm mất quyền xin OPT; CPT bán thời gian không có hậu quả này.
  • Giữ bản sao thư mời thực tập, thỏa thuận với trường và I-20 đã cập nhật. Nếu hồ sơ bị từ chối hoặc kéo dài, đây là bằng chứng cho luật sư.
  • Nếu đã có hợp đồng thực tập mà trường đang tạm dừng, hỏi luật sư di trú hoặc cố vấn của trường trước khi dời lịch hoặc đổi hình thức làm việc.

Phán quyết thứ hai trong một tuần

Một ngày trước, 16/11, một thẩm phán liên bang khác ở Boston đã hủy bỏ quy tắc của DHS đặt thời hạn lưu trú cố định cho diện F, J và I thay cho chế độ “duration of status” (thời hạn theo thời gian học). Hai phán quyết cùng chặn các thay đổi của chính quyền đối với sinh viên quốc tế, trong bối cảnh số sinh viên quốc tế bậc đại học ở Mỹ giảm 13% so với năm trước, theo một khảo sát 437 trường ở 63 quốc gia công bố ngày 12/11.

Với gia đình người Việt, bài học thực tế là không nên coi lệnh tòa như quy định cuối cùng. Chính sách còn có thể đổi khi kháng cáo, nên hãy bám theo hướng dẫn bằng văn bản của trường và cập nhật I-20 trước mỗi quyết định về công việc, đóng học phí hay đi lại.

Đọc thêm: Du học sinh F-1 ở Mỹ: giữ tình trạng hợp pháp, đi làm thêm, CPT và OPT

Về tác giả:

Văn Minh là biên tập viên của Tin Người Việt, theo dõi tin di trú, visa, pháp luật và đời sống cộng đồng người Việt ở Mỹ, Úc, Anh, Canada, châu Á và châu Âu. Mỗi bài viết được đối chiếu với thông cáo của cơ quan chính phủ, cảnh sát, tòa án và báo địa phương trước khi đăng. Góp ý, đính chính: xha.nel5286@gmail.com