Theo số liệu sơ bộ Cục Quản lý Xuất nhập cảnh và Lưu trú Nhật Bản (Immigration Services Agency, thuộc Bộ Tư pháp) công bố ngày 29/9/2026, lao động đặc định người Việt tại Nhật tính đến cuối tháng 6/2026 là 176.915 người, chiếm 39,8% tổng số. Cả nước Nhật có 444.256 người mang tư cách “kỹ năng đặc định” (tokutei ginō), mức cao kỷ lục, theo báo Jiji và trang VIETJO.
Con số chính
- Kỹ năng đặc định số 1: 425.961 người, trong đó người Việt 163.154 người (38,3%).
- Kỹ năng đặc định số 2 (tay nghề cao, được gia hạn nhiều lần): 18.295 người, trong đó người Việt 13.761 người (75,2%).
- Tổng số tăng 13,8% so với cuối tháng 12/2025, chậm hơn mức tăng 16,1% và 18,2% cùng kỳ hai năm trước.
- Sau Việt Nam là Indonesia, Myanmar, Philippines và Trung Quốc; Indonesia và Myanmar đang tăng nhanh.
Người Việt diện số 1 tập trung nhiều nhất ở ngành chế biến thực phẩm và đồ uống (57.442 người), chế tạo sản phẩm công nghiệp (34.776), xây dựng (29.287), dịch vụ ăn uống (14.031), nông nghiệp (10.261) và điều dưỡng (9.928). Ở diện số 2, xây dựng dẫn đầu với 4.776 người, tiếp theo là chế biến thực phẩm (3.671) và chế tạo sản phẩm công nghiệp (2.041).
Bối cảnh: chính sách đang thay đổi
Ngày 4/8/2026, Cục Xuất nhập cảnh công bố dự thảo sửa đổi thông tư, bổ sung thời hạn lưu trú 5 năm cho người diện kỹ năng đặc định số 2. Hiện nay diện này chỉ được cấp 6 tháng, 1, 2 hoặc 3 năm. Nếu được thông qua, quy định có thể áp dụng từ đầu tháng 1/2027. Thời hạn dài hơn sẽ đi kèm xét duyệt chặt hơn, như lịch sử làm việc và nộp thuế, theo hãng Jiji.
Trên trang chính thức, Cục Xuất nhập cảnh cũng ghi nhận nhiều điều chỉnh khác: sửa yêu cầu hỗ trợ đối với lao động diện số 1, có hiệu lực từ 1/4/2027; ban hành hướng dẫn cho ngành kho vận (18/9/2026); sửa hướng dẫn ngành thủy sản và vận tải đường bộ (9/10 và 15/10/2026).
Luật nói gì: diện số 1 và số 2 khác nhau thế nào
“Kỹ năng đặc định” được Nhật mở từ tháng 4/2019 để nhận lao động nước ngoài vào các ngành thiếu người. Diện số 1 dành cho người có kỹ năng và tiếng Nhật ở mức nhất định, tổng thời gian lưu trú tối đa 5 năm và thường không được đưa vợ chồng, con cái sang. Doanh nghiệp tiếp nhận hoặc tổ chức hỗ trợ đăng ký phải hỗ trợ người lao động về sinh hoạt, tiếng Nhật, tư vấn.
Diện số 2 dành cho người có tay nghề cao hơn, phải qua kỳ thi hoặc đánh giá tương ứng. Diện này không giới hạn số lần gia hạn và được bảo lãnh vợ chồng, con sang ở cùng. Vì vậy, diện số 2 được xem là con đường ở lâu dài tại Nhật, và có thể là bước đệm để xin vĩnh trú nếu đáp ứng đủ điều kiện.
Góc nhìn Tin Người Việt
Con số 75,2% ở diện số 2 là điểm đáng chú ý nhất. Nó cho thấy lớp lao động Việt sang Nhật từ thời thực tập sinh đã lên tay nghề, nhiều người đang chuyển từ “đi làm vài năm” sang tính chuyện định cư, đưa gia đình sang.
Mặt khác, tốc độ tăng chậm lại, trong khi Indonesia và Myanmar tăng nhanh. Đây là tín hiệu Nhật đang đa dạng nguồn lao động, và người Việt sẽ phải cạnh tranh nhiều hơn. Cùng lúc đó, chế độ “dục thành tựu lao” (ikusei shūrō) sẽ thay thực tập sinh từ tháng 4/2027, và chính phủ Nhật đang siết nhiều quy định về lưu trú, vĩnh trú. Người muốn ở lâu cần chuẩn bị hồ sơ sạch: đóng thuế, bảo hiểm, lương hưu đầy đủ và đúng hạn.
Lao động diện số 1 nên tính trước lộ trình
- Người đang diện số 1: nên tính trước lộ trình thi lên diện số 2 trong ngành mình, vì thời gian tối đa 5 năm sẽ hết.
- Người diện số 2: giữ chứng từ nộp thuế cư trú, bảo hiểm y tế, lương hưu; đây là yếu tố được xét khi gia hạn dài hạn và xin vĩnh trú.
- Theo dõi thông tin chính thức trên trang Cục Quản lý Xuất nhập cảnh và Lưu trú (moj.go.jp/isa), không tin lời môi giới hứa “bao đậu”.
- Có thắc mắc về tư cách lưu trú có thể gọi Trung tâm Thông tin Lưu trú cho người nước ngoài (FRESC) của Cục Xuất nhập cảnh, có hỗ trợ tiếng Việt.
Đọc thêm: Ikusei Shūrō ở Nhật: thay đổi chương trình lao động. Xem thêm tin cộng đồng người Việt hải ngoại.
Nguồn tin
- VIETJO – 特定技能在留外国人数、ベトナムは1号・2号とも国籍別最多を維持 (30/9/2026)
- Jiji (Yahoo! News) – 「特定技能」外国人、過去最多の44万人 半年前から13.8％増
- Cục Quản lý Xuất nhập cảnh và Lưu trú Nhật Bản – Chế độ kỹ năng đặc định
- Jiji/Nippon.com – Japan to Add 5-Year Stay Period for Type 2 Foreign Workers (4/8/2026)
- Cục Quản lý Xuất nhập cảnh – Tổng quan chế độ lao động nước ngoài (PDF)
